Mọi điều cần biết về chim Chào mào và cách chăm sóc hiệu quả

Chào mừng bạn đến với bài viết hôm nay, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu về loài chim Chào mào và cách nuôi chim khỏe mạnh. Chim Chào mào là một loài chim thuộc bộ Sẻ, họ Chào mào, danh pháp là Pycnonotus Jocosus, tên tiếng Anh là Red-whiskered. Loài chim này có nguồn gốc từ những vùng nhiệt đới ở châu Á và thức ăn chủ yếu của chúng là côn trùng và hoa quả chín.

Nguồn gốc của Chim chào mào

Hình ảnh chim Chào Mào đậu trên nhánh cây
Hình ảnh chim Chào Mào đậu trên nhánh cây

Chim Chào mào được mô tả chính thức vào năm 1758 trong cuốn sách Systema Naturae. Ở Việt Nam, chim Chào mào được những người nuôi chim cảnh rất ưa chuộng bởi chúng dễ nuôi, hót hay cả ngày và thân thiện. Những tên gọi khác của loài chim này như: Chóp Mào, Hoành Hoạch Mồng, Chóp Mũ Đỏ, Đít Đỏ nhưng tên thông dụng nhất vẫn là Chào Mào.

Đặc điểm ngoại hình của chim Chào mào

Hình ảnh chim Chào Mào trong lồng gỗ
Hình ảnh chim Chào Mào trong lồng gỗ

1. Kích thước

Chim Chào mào có kích thước nhỏ. Khi trưởng thành, loài chim này có chiều dài toàn thân từ 17 đến 23cm và nặng khoảng 60 – 80 gram.

2. Hình dáng

Đặc điểm nổi bật dễ nhận biết của chim Chào mào chính là phần tai màu đỏ, hai má màu trắng, cùng với đó là cái mào luôn dựng đứng. Phần đầu khá nhỏ, màu đen. Mào của chim được cấu tạo từ những chiếc lông mềm. Thân hình thuôn dài và khá đầy đặn, phần lưng thẳng, bụng hơi phệ, cổ to và ngắn. Chân nhỏ có màu đen gồm 4 chi, trong đó 3 chi trước và 1 chi sau. Cách của chim Chào mào khá dài, sải cánh rộng, khi đậu thường khép sát thân và đuôi cánh hơi chéo vào nhau.

Bộ lông và màu sắc của chim Chào mào

Hình ảnh chim Chào Mào đậu trên cành hoa
Hình ảnh chim Chào Mào đậu trên cành hoa

Chào mào có lông đuôi và lông cánh khá cứng và dài. Lông đuôi được xòe rộng để giảm tốc độ bay khi chim hạ cánh. Phần lông phần cổ, bụng mềm mượt. Phần lưng và cánh, đuôi Chào mào có màu nâu đen. Riêng phần gốc của lông đuôi ở phía mặt dưới có màu đỏ cam, mặt dưới lông đuôi phần ngọn có đầu trắng. Lông bụng và cổ có màu trắng. Hai bên mặt có vệt lông đỏ và trắng rất độc đáo.

Tập tính của chim Chào mào

Hình ảnh hai chú chim Chào Mào đậu trên cành cây tre
Hình ảnh hai chú chim Chào Mào đậu trên cành cây tre

1. Tập tính săn mồi kiếm ăn

Chim Chào mào thường sống ở những nơi có nhiều cây cối và khu dân cư. Chúng di chuyển theo đàn để kiếm ăn, diệt côn trùng bằng cách bay ra để bắt chúng trong không trung, bay lơ lửng để tìm con mồi từ vỏ cây hoặc giữa các tán lá. Những loại trái cây mà loài chim này thích ăn có thể kể đến như đu đủ, xoài, quả chà là, quả bơ, chuối chín… Tuổi thọ trung bình của loài chim này từ 10 đến 11 năm hoặc có thể cao hơn nếu trong môi trường thuận lợi.

2. Tập tính sinh sản

Ở Việt Nam, mùa sinh sản của chim Chào mào là từ tháng 8 đến tháng 4 năm sau. Mỗi lần đẻ, chim cái đẻ từ hai hoặc ba trứng. Trứng của chúng có vỏ màu hồng tím và lốm đốm những đốm nâu đỏ hoặc tím. Con non mới nở không có lông, phần niêm mạc miệng có màu đỏ ngoại trừ ở đường giữa vòm miệng có màu vàng. Đôi mắt vẫn nhắm trong vài ngày sau khi nở.

Nhận biết chim Chào mào trống và Chào mào mái

Hình ảnh chim Chào Mào đậu trên cành cây liễu
Hình ảnh chim Chào Mào đậu trên cành cây liễu

So với các loài chim khác thì Chào mào rất khó để phân biệt đâu là chim trống và đâu là chim mái bởi ngoại hình của chúng khá giống nhau. Dưới đây là một vài gợi ý để có thể phân biệt sự khác nhau giữa 2 loài Chào mào trống và Chào mào mái.

1. Ngoại hình

  • Chào mào mái: Nhỏ hơn chào mào trống chỉ bằng khoảng 2/3 đến 3/4 chim trống. Phần đầu chim mái nhỏ, mào thấp và cui. Bàn chân chim mái nhỏ, móng mỏng nhìn mảnh mai, con trống thì lại ngược lại. Còn đặc điểm nữa là lông chim mái màu nhạt hơn, khá mềm, mịn hơn chim trống. Khuôn mặt của chim mái trông hiền, mắt ngơ ngác và ngây thơ hơn chim trống.
  • Chào mào trống: Thì ngược lại, thân mình to và dài, đầu to, mào cao, mặt hung dữ và nhanh nhẹn.

2. Giọng hót chim Chào mào

Chào mào trống có giọng dài, nhiều giọng và hay đảo giọng, thường ra từ 5 âm trở lên. Còn chào mào mái thì siêng hót và chỉ hót điệu wit …wiu,wit wit wit, giọng chào mào cái ngắn hơn chào mào trống tầm 3 4 âm, nếu sổ cao hơn thì giọng chim mái yếu và không gắt bằng.

3. Phân biệt chào mào qua lông má đỏ

Hình ảnh chim Chào Mào má trắng
Hình ảnh chim Chào Mào má trắng
  • Con mái: lông đỏ ngắn hơn con trống, chiều dài cánh ngắn hơn (kích thước do được là 78 – 85mm), dáng nhỏ con.
  • Con trống: Chiều dài cánh dài hơn, kích thước từ 83 – 91 mm, lông đỏ dài và dày hơn.

4. Phân biệt bằng chim mồi

Dùng một con Chào mào trống, thuần, chơi tốt ra để thử. Nếu con nào chớp cánh và bu lồng đòi chơi kèm theo hót, ché thì đó 100% là con chim trống. Nếu con nào ngơ ngác, không muốn chơi thì đó có thể là con mái.

5. Nhận biết bằng cách cầm chim

Cách này khá nguy hiểm bởi cầm mạnh quá có thể khiến chim bị ngạt, cầm nhẹ quá chúng có thể giãy dụa mà bay đi mất. Cách này khá chính xác để nhận biết chim Chào mào mái và trống.

  • Cách thực hiện: Cầm chào mào nằm gọn trong lòng bàn tay, hướng bụng chào mào xuống đất. Sau đó các bạn thả lỏng tay (vừa vừa thôi không là mất chim đấy) rồi bất ngờ lật ngửa bụng nó lên. Nếu:
  • Chim mái bị lật ngửa bụng nó bất ngờ thế thì nó sẽ rụt đầu vào một tý, bộ lông đuôi vẫn xếp gọn và không phản ứng.
  • Chim trống sẽ rướn đầu ra, đồng thời khi đó lông đuôi sẽ xòe rộng ra như để lấy thăng bằng.

Các giống chim chào mào đẹp ở Việt Nam

 

1. Chào mào Huế

Đây là một trong những giống có giọng hót hay và đầy nội lực. Chất giọng chào mào Huế có đặc biệt ở chỗ được chia làm 2 giọng chính là giọng thổ (trầm) và giọng chuông (thanh). Giọng thổ khi sổ ra thường có 6 âm, có uy lực, quát, đanh. Có thể sổ giọng đôi, giọng ba từ 8 âm đến 10 âm (rất ít). Giọng chuông thì phổ quát hơn.

2. Chào mào Trung Mang

Đây được cho là giống Chào mào có giọng hay nhất, độc nhất, đắt nhất Miền Trung. Giọng hót rất thanh và có uy, những tiếng “quyu, quách” cao vút.

3. Chào mào Bạch Tạng

Hình ảnh chim Chào Mào Bạch Tạng
Hình ảnh chim Chào Mào Bạch Tạng

Đây là giống đột biến gen cực kỳ quý hiếm không phải ai cũng có cơ hội sở hữu. Giá của Chào mào bạch tạng cũng vô cùng đắt đỏ nếu như hội tụ đủ các yếu tố như lông trắng, mắt đỏ, chân hồng, mỏ hồng, giọng hót thánh thót.

4. Chào mào Nữ Hoàng

Đây cũng là loài chim Chào mào cực hiếm gặp trong tự nhiên, và giá đắt đỏ bậc nhất. Điều đặc biệt của “Chào mào nữ hoàng” chính là nó sở hữu 1 bộ lông có khoảng trắng từ đầu đến yếm.

Cách nuôi Chào mào

1. Chọn chim nuôi để chúng hót hay

Chọn chim thì đối với người mới bạn nên chọn chim đã thuần, đã nuôi từ chủ cũ để làm quen với việc chăm sóc chúng. Hoặc nếu muốn nuôi chim và gắn bó với chúng từ nhỏ thì bạn nên chọn nuôi chim chào mào bổi (chim non) hoặc nuôi chim bồi (chim đánh bẫy được ngoài tự nhiên). Khi chọn, bạn cần lưu ý những đặc điểm như lanh lợi, nhanh nhẹn, cặp ức dài và to, chân đẹp, mào lân hoặc mào cui, mỏ ngắn sẽ siêng hót hơn.

2. Lồng nuôi

Chọn lồng nuôi có nan nhỏ, lồng tròn hay vuông tùy thích. Chiều cao lồng ít nhất từ 80cm để chúng thỏa sức nhảy nhót, bung cánh. Đường kính lồng từ 25 đến 40cm. Nên chọn cầu có đường kính từ 1 đến 1,3cm giúp chim bám chắc vào 3/4 dưới cầu.

3. Thức ăn

Thức ăn dành cho chim Chào mào mà chúng ưa thích có thể dùng như: Sâu gạo, sâu tươi, sâu non, cào cào con, châu chấu, giun đất, giun quế… Các loại hoa quả chín như: đu đủ, xoài, cam, chuối, dâu, cà rốt, củ cải đường, táo tàu, dưa hấu, chuối…cung cấp một lượng vitamin quan trọng cho chim. Cần cho chim ăn lượng ít để nó ăn hết, không để cám thừa trong cóng. Nước uống cần thay thường xuyên để không bị nhiễm khuẩn, gây bệnh cho chim.

4. Tắm cho chim Chào mào

Chim cần tắm để giúp chúng luôn sạch sẽ, thư giãn và tránh các loại bệnh tật ký sinh trên da, dưới lông, giúp chim căng lửa và hót hay hơn. Tắm cho Chào mào giúp chúng luôn sạch sẽ, thư giãn và tránh các loại bệnh tật ký sinh trên da, dưới lông, giúp chim căng lửa và hót hay hơn. Trước khi tắm, cần đặt lồng chim ra ngoài trời, ít người qua lại trong thời gian từ 20 – 30 phút ở ánh nắng nhẹ lúc 8 đến 9h sáng, để chim cảm thấy nóng và ham muốn nước. Thường cho chim tắm lúc 12h – 12h30, sau khi tắm nước thì cho chim phơi khoảng 30 phút để. Nếu chim không chịu tự tắm thì có thể dùng bình xịt để xịt nước làm ướt lồng chim.

Huấn luyện chim Chào mào hót hay

Hình ảnh chim Chào Mào cùng với chim Sâu
Hình ảnh chim Chào Mào cùng với chim Sâu

1. Dùng chim mồi hay

Dùng 2 chú chim Chào mào “thầy”, treo 2 bên cạnh để chúng hót đối đáp nhau. Khi đó, chào mào của bạn sẽ học theo, hát nhại và dần dần chúng có thể hót theo giọng hoặc pha cả 2 giọng của chim “thầy”.

2. Dùng máy phát âm cho chào mào nghe

Lựa chọn những file ghi âm lại giọng hót của những chú Chim chào mào hót hay, giọng chuẩn rồi phát lên cho chúng nghe thường xuyên khoảng 30 phút một lần. Mở từ 8h sáng đến khoảng 2h chiều thì ngưng. Sau đó vào lúc chập choạng tối, lúc con chim chuẩn bị ngủ – cho nghe chừng 5-10 phút mỗi tối là hiệu quả nhất để chúng có thể hót và nhớ bài tốt. Khi chim đã sổ tốt rồi, lâu lâu lại mở file phát lại một lần cho chúng không bị nhại giọng.

3. Tập thể lực tăng sức khỏe

Chim có thể lực tốt sẽ có sức hót cao và vang, mục đích của tập lực là giúp cho chim có sức khỏe ổn định và không sợ bất kỳ địch thủ nào. Cần bố trí cầu cóng theo dạng bậc lên xuống để Chào mào nhảy, di chuyển liên tục. Nên tập 3 lần/tuần vào khoảng 10-13h sau khi chim tắm. Lúc đầu tập ít, càng dần về sau thì tăng lên khoảng 2-3 tiếng.

Các loại bệnh thường gặp ở chim Chào mào

Hình ảnh chim Chào Mào trên đậu trên dây điện
Hình ảnh chim Chào Mào trên đậu trên dây điện

1. Bệnh tiêu chảy

Đây là loại bệnh thường gặp nhất ở chim Chào mào. Khi bạn thấy dưới đáy lồng, phân chim ở dạng loãng, nát, hoặc ướt tức là chim đang có dấu hiệu bị tiêu chảy. Nếu không điều trị kịp thời, chúng sẽ dần bỏ ăn, yếu đi và chết.

2. Bệnh ho gió

Chim lười hót hoặc có dấu hiệu kêu “chắt chắt”, khó thở thì rất có thể chúng đang bị ho gió.

3. Chào mào bị bại chân

Khi chim đứng không vững, bay nhảy khó khăn hoặc nhảy được một chân thì có thể chúng bị bại chân.

4. Chào mào bị trúng gió

Khi thấy chim đậu dưới đáy lồng, di chuyển khó khăn, không bay nhảy được thì có thể do chim bị trúng gió.

Giá bán chim Chào mào

Hình ảnh chim Chào Mào ăn quả chín
Hình ảnh chim Chào Mào ăn quả chín

Giá của chim Chào mào tùy thuộc vào độ tuổi, ngoại hình và giống chim. Thông thường, giá của chim Chào mào dao động như sau:

  • Chim Chào mào con non có giá từ 120.000đ đến 250.000đ/con.
  • Chim Chào mào mồi cứng thường có giá từ 550.000đ đến 1.100.000đ/con.
  • Chim chào mào bổi mới bẫy Huế giá khoảng 240.000đ đến 530.000đ/con.
  • Chào mào Trung Mang rơi vào khoảng 320.000đ đến 810.000đ/con.

Đó là những điều cơ bản về chim Chào mào và cách chăm sóc chim hiệu quả. Hy vọng bài viết Animalsworld.vn đã giúp bạn hiểu thêm về loài chim này và có những thông tin hữu ích cho việc chăm sóc và nuôi chim của bạn. Chúc bạn thành công và tận hưởng niềm vui khi nuôi chim Chào mào!